ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile Beyaz Saray’da gerçekleştirdiği üçüncü görüşmede hem Ortadoğu hem de Doğu Avrupa gündemine ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Gazze, İran ve Ukrayna ekseninde değerlendirmeler yapan Trump, özellikle Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’e yönelik eleştirileri ve Ukrayna’ya yapılacak yeni silah sevkiyatı kararı ile dikkat çekti.
Netanyahu ile Beyaz Saray’daki Mavi Salon’da yapılan akşam yemeğinde konuşan Trump, Gazze’de barışa yaklaşıldığını söyledi. “Hamas da ateşkes istiyor. İsrail-Hamas ateşkesine engel yok” ifadelerini kullanan Trump, 60 günlük geçici ateşkes sürecinin uygulanması yönünde çaba gösterdiklerini belirtti.
Trump, İsrail’in 13 Haziran’da İran’a düzenlediği saldırılarla başlayan ve kamuoyunda “12 gün savaşı” olarak anılan gelişmelere ilişkin de konuştu. İran’a yeni bir askeri operasyon düzenlenmesini istemediklerini belirterek, “Umarım İran’a bir saldırı daha düzenlemek zorunda kalmayız. Nükleer tümörler ortadan kalktı” dedi. Ayrıca, İran’ın ABD ile masaya oturmak istediğini belirten Trump, taraflar arasında önümüzdeki hafta yeni bir görüşme yapılabileceğini açıkladı.
Netanyahu ise yaptığı açıklamalarda, Gazze Şeridi’ndeki Filistinlilerin durumu ve bölgenin geleceği üzerine değerlendirmelerde bulundu. Filistinlilerin kendi seçimleriyle Gazze'de kalma ya da ayrılma hakkına sahip olması gerektiğini ifade eden Netanyahu, ABD ile bu konuda ortak bir plan üzerinde çalıştıklarını ve bazı ülkelerin sürece destek verebileceğini belirtti. Güvenlik denetiminin ise İsrail’de kalması gerektiğinin altını çizdi.
Öte yandan Trump’ın açıklamalarında en dikkat çeken bölümlerden biri de Rusya-Ukrayna savaşı ile ilgili oldu. Trump, son yaptığı telefon görüşmesinde Putin’in geri adım atmayı reddettiğini ve Rus liderin savaşı sürdürmekte ısrarcı olduğunu aktardı. “Putin’den hiç memnun değilim. Hayal kırıklığına uğradım. Putin beni üzüyor” ifadelerini kullanan Trump, Ukrayna’nın içinde bulunduğu durumu ciddiyetle ele aldığını belirtti.
Trump, Ukrayna’ya yeni bir silah desteği paketi sağlayacaklarını da duyurdu. "Ukrayna’ya silah göndereceğiz. Göndermek zorundayız. Kendilerini savunabilmeliler. Şu anda çok ağır darbe alıyorlar" diyen Trump, bu adımıyla Biden sonrası dönemde ilk kez Ukrayna'ya doğrudan askeri destek açıklamış oldu. Trump, sadece geçen hafta yaklaşık 7 bin kişinin hayatını kaybettiğini belirterek, savaşın maliyetine de dikkat çekti.
Bu gelişme, Trump’ın önceki yıllardaki Rusya’ya karşı görece temkinli duruşundan farklı olarak, Ukrayna lehine daha aktif bir politika izlemeye başladığını gösteriyor. Bu aynı zamanda, NATO’nun doğu kanadındaki ittifak ülkeleri açısından da yeni bir stratejik pozisyon anlamına geliyor.