NASA, çevresindeki ağaçların yeşillenme derecesiyle volkanların patlamadan önceki hareketliliği arasında doğrudan bir ilişki tespit etti. Yeni uydu verileri, yükselen magmanın saldığı karbondioksit gazı nedeniyle bölgedeki ağaçların daha canlı ve yeşil hale geldiğini ortaya koydu. Bu doğal ipucu, volkanik patlamaların önceden belirlenmesinde önemli bir sinyal olabilir.
Volkanların Sinyali Ağaçlarda Saklı
Volkanlar yer kabuğu altından yüzeye doğru yükselirken çevreye yüksek oranda karbondioksit salımı yapıyor. Bitkiler, bu gazı emerek fotosentezi hızlandırıyor, bu da ağaç yapraklarında daha yoğun bir yeşillenmeye yol açıyor. NASA'nın uyduları sayesinde bu yeşil değişim, uzaydan bile fark edilebilecek seviyeye ulaşıyor.
Smithsonian Enstitüsü, McGill ve Chapman üniversiteleriyle ortak yürütülen çalışmada, karbondioksit ölçümü yerine ağaçların durumu izleniyor. Böylece hem volkanlara yaklaşmadan uzaktan ve güvenli bir gözlem yapılabiliyor hem de operasyonel maliyetler ciddi şekilde azalıyor.
Mart 2025'te yapılan AVUELO görevi kapsamında Kosta Rika’daki aktif yanardağların çevresindeki ağaçlardan alınan yaprak örnekleri analiz edildi. Aynı anda yapılan karbondioksit ölçümleriyle paralellik gösteren renk değişimleri, bu yöntemin etkinliğini doğruladı. Ayrıca İtalya’daki Etna Yanardağı çevresinde yapılan uydu analizleri, magma hareketleri ile yeşillenme arasındaki korelasyonu açıkça ortaya koydu.
Bilim insanları, bu yöntemin yalnızca ormanlık alanlara sahip volkanlar için geçerli olduğunu, ayrıca iklim, yangın, hastalık gibi etkenlerin verileri etkileyebileceğini vurguladı. Yine de ağaçların renk değişimi, mevcut volkan izleme sistemlerine ek olarak erken uyarı mekanizması olarak değerlendiriliyor.
