Amazon, ABD’nin Indiana eyaletinde yapay zekâ odaklı tarihin en büyük bilgisayar altyapılarından birini kurmak için çalışmalara başladı. Şirketin “Project Rainier” adıyla yürüttüğü bu dev yatırımla birlikte, Indiana’nın New Carlisle kasabasına toplam 30 yapay zekâ veri merkezi inşa ediliyor. Her biri bir futbol sahasından büyük olan merkezlerde, Amazon’un kendi geliştirdiği Trainium 2 çipleri kullanılacak. Bu çipler, daha düşük enerji tüketimiyle yüksek işlem kapasitesi sunmayı hedefliyor.
Amazon’un bu projeyi, yapay zekâ alanında iş birliği yaptığı Anthropic şirketi için hayata geçirdiği biliniyor. Anthropic, insan düzeyinde yapay zekâ geliştirme vizyonuyla tanınırken, bu veri merkezleri yapay zekâ modellerini eğitmek ve bu sistemleri küresel kullanıcılara sunmak amacıyla çalışacak.
Ancak projenin sadece teknoloji boyutu değil, çevresel etkileri de büyük tartışmalara neden oluyor. Yapılan açıklamalara göre, bu merkezler çalıştığında yaklaşık 1 milyon evin elektrik ihtarına eş değer enerji tüketecek. Ayrıca sistemleri soğutmak için her yıl milyonlarca galon su kullanılacak olması, yeraltı suları, doğal yaşam alanları ve sulak alanlar üzerinde baskı oluşturacağı gerekçesiyle çevre örgütlerinin tepkisini çekiyor.
Amazon’un 10 dönümlük bir sulak alana inşaat izni almak istemesi üzerine, ABD merkezli Hoosier Environmental Council (HEC) projeye karşı çıkıyor. HEC, Indiana Çevre Yönetimi Dairesi’nin düzenlediği halk oturumlarında, söz konusu alanın korunması gerektiğini belirterek, Amazon’un sunduğu telafi planlarının yetersiz olduğunu savundu.
Öte yandan, yerel halk da projeye karşı temkinli. Trafik yoğunluğu, gürültü kirliliği, tarım alanlarının yok edilmesi ve su kaynaklarının tükenmesi gibi endişeler, bölgedeki toplumsal tepkiyi artırıyor. Buna ek olarak Amazon’a tanınan 50 yıllık vergi muafiyeti, projenin ekonomik boyutunu da eleştirilerin odağına taşıyor.
Amazon, yapay zekâ altyapısını küresel ölçekte genişletmek için on milyarlarca dolarlık yatırım yaparken, Indiana’daki gelişmeler teknoloji ve doğa arasındaki hassas dengeyi bir kez daha gündeme taşıyor.
