Avrupa Birliği, ödeme sistemlerinde ABD merkezli platformlara olan bağımlılığı azaltmak amacıyla dijital euro projesini hayata geçirmeye hazırlanıyor. Avrupa Merkez Bankası (ECB) öncülüğünde geliştirilen dijital euro, Visa, Mastercard, Apple Pay ve Google Pay gibi küresel devlere karşı alternatif bir kamu parası olacak. Projenin takvimine göre dijital euronun 1 Ocak 2029’da kullanıma sunulması hedefleniyor.
Dijital euro, banka hesabı olan kullanıcıların mobil uygulamaları üzerinden erişebileceği ayrı bir cüzdanda tutulacak. Bu sistem, klasik banka mevduatından bağımsız çalışacak ve günlük harcamalarda doğrudan kullanılabilecek. Banka hesabı bulunmayan bireyler ise postaneler aracılığıyla dijital euro hesabı açabilecek. ECB’nin, kullanıcı başına tutulabilecek miktar için 3.000 euro gibi bir üst sınır belirlemesi bekleniyor. Sistem, akıllı telefon kullanmayanları da kapsayacak şekilde özel kart ve uygulama desteğiyle geliştirilecek.
Dijital Euro, Avrupa’nın Finansal Bağımsızlık Hedefinde Kritik Rol Oynayacak
Euro bölgesinde kartlı ödemelerin yaklaşık üçte ikisinin ABD merkezli şirketler tarafından işlenmesi, ECB açısından büyük bir kırılganlık olarak değerlendiriliyor. Yetkililer, bu firmalara ödenen komisyonların küçük işletmeler üzerinde önemli bir yük oluşturduğunu belirtiyor. Dijital euronun teknik altyapısı yalnızca Avrupa merkezli şirketler tarafından geliştirilecek ve tüm hizmetler ücretsiz olacak şekilde düzenlenecek.
Dijital euro, yalnızca maliyet avantajı sunmakla kalmayacak, aynı zamanda işlemlerin anlık gerçekleşmesiyle KOBİ’lerin nakit akışını güçlendirecek. Merkez bankası güvenceli yapı sayesinde güvenlik seviyesinin de artırılması hedefleniyor. Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Konseyi arasındaki yasal süreç tamamlandıktan sonra, 2027’de pilot uygulamaya geçilmesi planlanıyor. Dijital euro sistemi, tek seferde veya kademeli olarak devreye alınabilecek.
Öte yandan bu hamle, Türkiye’nin daha önce hayata geçirdiği TROY sistemiyle benzerlik gösteriyor. Türkiye’nin yerli ödeme yöntemi TROY ile Visa ve Mastercard’a olan bağımlılık azaltılmaya çalışılmıştı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın yürüttüğü Dijital Türk Lirası projesi de, Avrupa’nın izlediği yolda benzer motivasyonlar taşıyor.
