Gece zıpkınla balık avı neden yasak, sualtı tüfeğiyle gündüz yapılan av ile gece yapılan av arasında ne fark var? Karanlıkta fener ışığıyla balığa yaklaşmak neden amatör avcılık kuralı sayılmıyor? Denize hobi amaçlı giren sporcular hangi saatlere dikkat etmeli, şamandıra zorunluluğu ne anlama geliyor, kurala uymayanlar hangi yaptırımlarla karşılaşabilir? Tarım ve Orman Bakanlığı’nın yürürlükteki 6/2 Numaralı Tebliği, denizlerde gün batımından gün doğumuna kadar sualtı tüfeğiyle avcılığa izin vermiyor. Aynı metin, 1 Eylül 2024-31 Ağustos 2028 arası amatör balıkçılık usul ve esaslarını kapsıyor. Bu düzenleme; deniz canlılarını koruma, gece fenerle haksız av baskısını önleme ve dalış güvenliğini sağlama amacı taşıyor.
Gece Zıpkınla Avlanma Neden Yasaklandı?
6/2 Numaralı Tebliğ’e göre denizlerde gün batımından gün doğumuna kadar sualtı tüfeğiyle avcılık yapılamaz. Aynı maddede sualtı tüfeğiyle av sırasında ışık kaynağı, şnorkel hariç yapay hava kaynağı, tüp, nargile, soluma cihazı ve yedek hava kaynağı kullanımına izin verilmediği de yer alıyor. Zıpkın ya da sualtı tüfeğiyle dalan kişilerin konumunu gösteren şamandıra kullanması gerekiyor.
Fener ışığıyla gece avı, su altındaki doğal kaçış dengesini bozduğu için sakıncalı görülüyor. Karanlık saatlerde kayalık, kovuk ve sığ alanlarda dinlenen balıklar ışıkla karşılaşınca yön duygusunu kaybedebilir. Bu durum, gündüz avına göre çok daha kolay hedef oluşmasına yol açar. Av baskısı arttığında geç büyüyen türlerin azalması, kıyı ekosistemindeki döngüyü zayıflatabilir.
Gece dalışı güvenlik açısından da risk taşır. Görüş fenerin aydınlattığı dar alana sıkışır; dalgıç yönünü, derinliği veya çıkış noktasını şaşırabilir. Terk edilmiş ağ, misina, paragat ve kayalık çıkıntılar gündüze göre daha geç fark edilir. Serbest dalışta nefes tutma süresi uzadığında bayılma riski de artar; karanlıkta yardımın gecikmesi tehlikeyi büyütür.
Kurala Uymayanları Hangi Yaptırımlar Bekliyor?
Mevzuata aykırı avcılık tespitinde 1380 Sayılı Su Ürünleri Kanunu ve ilgili tebliğ hükümleri kapsamında idari işlem uygulanır. 2026 yılı idari para cezası tablosunda kanunda yer alan tutarlar yüzde 25,49 yeniden değerleme oranı üzerinden güncellendi. Ceza miktarı ihlalin türü, tekrarı, av sahası, kullanılan araç ve tutanak içeriğine göre değişebilir.
Amatör Balıkçı Belgesi konusunda ise genel kural sanıldığı gibi her avcı için sürekli taşıma zorunluluğu değildir. Tebliğe göre Türk vatandaşlarına başvuru halinde beş yıl geçerli Amatör Balıkçı Belgesi veriliyor; belgenin alınması veya av sırasında bulundurulması genel hükümde zorunlu tutulmuyor. Bakanlık, gerekli gördüğü tür, yer ve yöntemlerde belge şartı getirebilir.
Kurallara uymayan kişiler için yalnızca para cezası değil, kullanılan av aracı ve yakalanan ürün hakkında da işlem gündeme gelebilir. Bu nedenle zıpkınla av yapmak isteyenlerin gün doğumu-gün batımı saatlerine, yasak sahalara, tür ve boy limitlerine, şamandıra şartına ve ışık kullanımına dikkat etmesi gerekiyor. Gece zıpkın yasağı, hobi amaçlı avı tamamen kapatan düzenleme değil; avın gün ışığında, kurallara uygun ve deniz yaşamına zarar vermeyecek şekilde yapılmasını hedefleyen sınırdır.
