Meta, uzun süredir savunduğu açık kaynak yapay zeka yaklaşımından uzaklaşıyor. Şirketin “Avocado” kod adını verdiği yeni yapay zeka modeli, kapalı kaynak olarak geliştiriliyor. 2026 yılının ilk çeyreğinde piyasaya çıkması beklenen model, şirket içinde önemli bir strateji değişikliğine işaret ediyor. Bu yeni dönem, Llama 4 modelinden istenilen verimin alınamaması, geliştirici topluluğundan gelen düşük ilgi ve lisanslama sorunları gibi etkenlerle şekilleniyor.
Mark Zuckerberg’in geçmişte “yapay zekanın herkes için erişilebilir olması” yönündeki açıklamalarıyla çelişen bu adım, Meta’nın rekabet ortamında yeni bir strateji benimsemek zorunda kaldığını gösteriyor. Şirket içindeki kaynaklara göre, Avocado modelinin 2025 yılı sonunda duyurulması planlansa da performans testleri nedeniyle lansman 2026’ya ertelendi.
Llama 4 Performansıyla Beklentileri Karşılayamadı
Meta'nın daha önce piyasaya sürdüğü Llama 4 modeli, hem kullanıcı ilgisi hem de lisanslama açısından sorunlar yaşattı. Özellikle büyük ölçekli teknoloji firmalarının, Llama 4’ü kullanmak için özel izin alma zorunluluğu, lisanslama konusunda soru işaretleri yarattı. Samsung’un yarı iletken birimi, bu lisans koşullarını gerekçe göstererek Llama 4 kullanımını durdurdu ve kendi geliştirdiği Gauss modeline yöneldi.
Meta, bu süreçte yapay zeka alanına daha fazla yatırım yapma kararı aldı. Şirket, Haziran 2025’te Scale AI’a 14,3 milyar dolar yatırım yaparak hissedar oldu ve kurucusu Alexandr Wang’i baş yapay zeka sorumlusu olarak atadı. Aynı dönemde, eski GitHub CEO’su Nat Friedman da ürün geliştirme ve uygulamalı araştırma alanlarının başına geçti.
Rakipler Peş Peşe Yeni Modellerini Tanıttı
Meta'nın yaşadığı bu değişim, rakiplerinin agresif stratejileriyle daha da belirginleşti. Google, OpenAI ve Anthropic gibi büyük firmalar, son dönemde güçlü yapay zeka modellerini arka arkaya duyurdu. Google Gemini 3, OpenAI GPT-5.1 ve Claude Opus 4.5 gibi modeller, sektörün geldiği noktayı gözler önüne serdi.
Bu yoğun rekabet karşısında Meta, 2025 yılı için sermaye harcama hedefini 70 ila 72 milyar dolara yükseltti. 2026 yılında daha da büyük yatırımlar yapılacağı belirtiliyor. Şirket, ekim ayında MSL (Meta Superintelligence Labs) bünyesinde 600 kişilik bir işten çıkarma yaparak operasyonel yapısını sadeleştirme yoluna gitti.
CEO Mark Zuckerberg, ekim ayında yaptığı açıklamada, “Sektördeki en yüksek yetenek yoğunluğuna sahip laboratuvarı kurduğumuza inanıyorum” ifadelerini kullandı. Ancak Meta, Avocado modelinin tam anlamıyla kapalı kaynak olup olmayacağına dair net bir açıklama yapmadı. Yalnızca, modelin eğitim sürecinin planlandığı gibi devam ettiğini belirtti.
