Orta Doğu’da tırmanan gerilim, küresel enerji piyasalarını derinden sarsmaya devam ediyor. ABD, İsrail ve İran hattında artan askeri hareketlilik ile Husilerin çatışmalara doğrudan dahil olması, petrol fiyatlarında tarihi yükselişi tetikledi. Sadece fiyatlar değil, aynı zamanda küresel tedarik zincirleri de ciddi bir baskı altına girdi.
Petrol Fiyatlarında Sert Yükseliş Piyasalar Alarmda
Çatışmaların derinleşmesiyle birlikte Brent petrol mart ayında yaklaşık yüzde 60 değer kazanarak dikkat çekici bir sıçrama yaptı. Son gelişmelerin ardından varil fiyatı 116 doların üzerine çıkarken, ABD ham petrolü de kritik 100 dolar eşiğini aşarak piyasalardaki endişeyi gözler önüne serdi.
Husilerin saldırılarını sürdürmesi ve Kızıldeniz’deki sevkiyatları tehdit etmesi, küresel arz güvenliğini ciddi şekilde zorluyor. Bu durum, yalnızca fiyat artışı değil, aynı zamanda fiziksel yakıt kıtlığı riskini de beraberinde getiriyor.
Hürmüz Boğazı Küresel Krizin Merkezi Haline Geldi
Dünyanın en kritik enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’nda yaşanan gelişmeler krizin boyutunu büyütüyor. İran’ın geçişleri sınırlaması ve sadece belirli ülkelere ait gemilere izin vermesi, enerji akışını ciddi şekilde daraltmış durumda.Uzmanlara göre boğazdan tam yüklü tanker geçişlerinin azalması, piyasadaki sorunun artık sadece fiyat değil “arz krizi” haline geldiğini gösteriyor.
Enerji akışındaki kesintinin ilk etkileri Asya’da hissedilmeye başlandı. Bölgeye yapılan ihracatın yüzde 41 düşmesiyle Güneydoğu Asya ülkeleri ciddi darbe alırken, Afrika’da da yakıt kıtlığı baş gösterdi.
Uzmanlar, nisan ayı ortasından itibaren krizin Avrupa’ya ulaşacağını öngörüyor. ABD’nin ise güçlü yerli üretimi sayesinde kısa vadede fiziksel kıtlık yaşamayacağı ancak yüksek fiyat baskısıyla karşı karşıya kalacağı belirtiliyor.
Küresel enerji krizinin etkileri Türkiye’de de hissediliyor. İstanbul’da benzin 62 lirayı, motorin 74 lirayı aşarken, Ankara ve İzmir’de de fiyatlar benzer seviyelerde seyrediyor. Doğu illerinde ise lojistik maliyetlerin etkisiyle fiyatların daha da yükseldiği görülüyor.Uzmanlar, küresel gelişmelere bağlı olarak akaryakıt fiyatlarında dalgalanmanın devam edebileceği uyarısında bulunuyor.
