Pankreas kanseri tedavisinde uzun süredir üzerinde çalışılan hedefe yönelik ilaçlardan daraxonrasib için önemli gelişme yaşandı. ABD Gıda ve İlaç Dairesi FDA, daraxonrasib etken maddeli Rasonque adlı ilacı 26 Ağustos 2026 tarihinde metastatik pankreas adenokarsinomu bulunan belirli yetişkin hastaların tedavisi için onayladı. Onay, daha önce en az bir sistemik tedavi alan veya çoklu ajan sistemik tedavisine uygun görülmeyen yetişkin hastaları kapsıyor. İlacı tıp dünyasında dikkat çekici hale getiren noktalardan biri RAS proteinlerini hedefleyen çalışma mekanizması oldu. Pankreas kanserlerinin büyük bölümünde hastalığın gelişiminde rol oynayan RAS yolunu hedefleyen daraxonrasib, ağızdan kullanılan hedefe yönelik tedavi seçeneği olarak hastaların karşısına çıkıyor. FDA kararının temelinde yer alan 500 hastalık Faz 3 RASolute 302 araştırmasında daraxonrasib kullanan grupta medyan genel sağkalım 13,2 ay olarak hesaplandı. Standart kemoterapi uygulanan grupta aynı süre 6,7 ay seviyesinde kaldı. İlacın ABD’de onay almasının ardından Türkiye’de ne zaman kullanıma gireceği de hastalar ve yakınları tarafından merak edilmeye başlandı.
Daraxonrasib, aktif durumdaki RAS proteinlerini hedefleyen RAS(ON) multiselektif inhibitör olarak geliştirildi. Pankreas kanserinde RAS yolundaki değişikliklerin oldukça yaygın görülmesi nedeniyle söz konusu proteinler uzun yıllardır kanser araştırmalarının önemli çalışma alanları arasında bulunuyor.
İlacın mevcut onayı pankreas kanseri teşhisi konan tüm hastaların doğrudan daraxonrasib kullanabileceği anlamına gelmiyor. FDA kararı metastatik pankreas adenokarsinomu bulunan ve daha önce tedavi almış ya da çoklu ajan sistemik tedavisine uygun olmayan belirli yetişkin hasta grubunu kapsıyor.
Tedavinin hangi hasta için uygun olduğuna hastanın hastalık durumu, önceki tedavileri ve diğer tıbbi özellikleri değerlendirilerek onkoloji hekimi tarafından karar verilmesi gerekiyor.
Daraxonrasib Çalışmasında Sağkalım Süresi 13,2 Aya Ulaştı
FDA onayına temel oluşturan RASolute 302 isimli Faz 3 araştırmaya toplam 500 hasta katıldı. Hastaların 248’i daraxonrasib tedavisi alırken 252 hastaya doktor tarafından seçilen standart kemoterapi uygulandı.
Araştırmanın genel hasta grubunda daraxonrasib kullananların medyan genel sağkalım süresi 13,2 ay olarak ölçüldü. Kemoterapi grubunda ise medyan genel sağkalım 6,7 ay oldu.
Hastalığın ilerlemeden kontrol altında tutulduğu medyan süre de daraxonrasib grubunda 7,2 ay olarak hesaplandı. Kemoterapi alan hastalarda aynı değer 3,6 ay olarak kaydedildi.
Çalışma sonuçları daraxonrasib kullanan grupta genel sağkalım ve ilerlemesiz sağkalım açısından standart kemoterapiye kıyasla anlamlı fark bulunduğunu gösterdi.
Daraxonrasib hedefe yönelik bir tedavi olsa da yan etkisiz değil. Klinik araştırmalarda cilt döküntüsü, ishal ve ağız içinde gelişen yaralar gibi yan etkiler bildirildi. Hastaların tedavi sırasında doktor kontrolünde takip edilmesi gerekiyor.
İlacın mevcut FDA onayı daha önce tedavi görmüş metastatik pankreas kanseri hastalarını kapsadığı için daraxonrasib’in yeni tanı alan her hastada kemoterapinin yerine geçtiğini söylemek doğru değil. İlk basamak tedavide nasıl kullanılabileceğine yönelik araştırmalar devam ediyor.
Daraxonrasib Türkiye’ye Ne Zaman Gelecek?
FDA’nın verdiği onay ABD’deki kullanım şartlarını belirliyor. İlacın Türkiye’de rutin şekilde kullanılabilmesi için Türkiye’de geçerli ruhsatlandırma ve ilgili erişim süreçlerinin ayrıca yürütülmesi gerekiyor.
Şu aşamada daraxonrasib’in Türkiye’de rutin klinik kullanıma hangi tarihte gireceğine ilişkin kesinleşmiş tarih bulunmuyor. ABD’de alınan FDA onayı sonrasında diğer ülkelerde yürütülecek başvuru ve değerlendirme süreçleri birbirinden farklı takvimlerde ilerleyebiliyor.
Daraxonrasib’in başka kanser türlerinde kullanımı da araştırılıyor. RAS yolundaki değişikliklerin pankreas kanseri dışında farklı tümörlerde görülmesi nedeniyle ilacın diğer kanserlerdeki etkisini araştıran çalışmalar bulunuyor.
Ancak pankreas kanserinde elde edilen sonuçlar, ilacın farklı kanser türlerinde de aynı başarıyı göstereceği anlamına gelmiyor. Her kanser türünde etkinliğin ayrı klinik araştırmalarla ortaya konması gerekiyor.
Daraxonrasib’in FDA onayı pankreas kanseri tedavisinde yeni hedefe yönelik seçeneklerden birinin kullanıma girmesini sağladı. Tedavinin hangi hastalara uygulanabileceği, kullanım şekli ve hastaya sağlayabileceği fayda ise kişisel sağlık durumuna göre onkoloji uzmanı tarafından değerlendirilmek zorunda.
