Rusya-Ukrayna Savaşı'nın Karadeniz'deki deniz trafiği ve güvenliği üzerindeki etkisi genişliyor. Bulgaristan'ın münhasır ekonomik bölgesinde iki ticari gemi insansız hava araçlarıyla hedef alındı. Varna açıklarında meydana gelen saldırılardan birinde Togo bayraklı ALFA WATAN isimli kargo gemisi battı. Gemide bulunan mürettebattan ise henüz haber alınamadı.
Bulgaristan Başbakanı Rumen Radev, saldırının ardından yaptığı açıklamada ALFA WATAN'ın battığını duyurdu. Kayıp denizcilerin bulunması amacıyla arama kurtarma çalışması başlatıldı. Yetkililer, çalışmalar sırasında olası çevre kirliliğinin önlenmesi için de tedbir alınmaya çalışıldığını bildirdi.
Able Gemisindeki 18 Denizci Kurtarıldı
Saldırının hedef aldığı diğer geminin Palau bayraklı ve tahıl taşıyan ABLE olduğu belirtildi. Gemide çıkan yangının ardından 11'i Türk, toplam 18 kişilik mürettebat Bulgar yolcu feribotu DIOSCURIA tarafından tahliye edildi. Mürettebattaki iki kişinin yaralı olduğu, gemideki denizcilerin tamamının kurtarıldığı açıklandı.
Olayların ardından Bulgaristan'da savunma, içişleri, ulaştırma ve çevre bakanlıklarının temsilcilerinin katıldığı acil toplantı düzenlendi. Başbakan Radev, toplantının ardından Karadeniz'de sivil gemilerin hedef alınmasına tepki gösterdi.
Radev, “Bu savaş zamanında sona erdirilmezse, coğrafi kapsamını genişletmeye ve hatta küresel bir çatışma riskini artırmaya devam edecek. Savaşın yoğunlaştığını, uluslararası hukukun tüm kurallarının artık ihlal edildiğini ve sivil gemilerin denizde saldırıya uğradığını görüyoruz. Bu kesinlikle kabul edilemez” ifadelerini kullandı.
Avrupa Komisyonu Başkanı'ndan Tepki
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula Von der Leyen de sosyal medya hesabından Karadeniz'deki gelişmelere ilişkin açıklama yaptı. Von der Leyen, Rusya ve Ukrayna savaşı nedeniyle bölgedeki seyrüsefer güvenliğinin tehlikeye girdiğini belirterek ticari gemilerle mürettebatların hedef alınmasına dikkat çekti.
Von der Leyen, “Karadeniz'deki durum giderek daha endişe verici hale geliyor. Ticari gemiler ve masum mürettebatlar hedef alınıyor, denizde zaten can kayıpları yaşandı. Bugün, Karadeniz'deki Bulgaristan ekonomik bölgesinde iki ticari gemi vuruldu. Bu, bir Türk gemisinin Ukrayna tahılı taşıdığı sırada Romanya kıyılarında vurularak batırılmasından sadece bir gün sonra gerçekleşti” dedi.
Olayların tüm koşullarının henüz belirlenmeye çalışıldığını kaydeden Von der Leyen, sivil deniz taşımacılığına yönelik saldırıların kabul edilemez olduğunu ifade etti. Avrupa Komisyonu Başkanı, Doğu kanadındaki üye devletlerle tam dayanışma içinde olduklarını da belirtti.
Saldırının Rusya Tarafından Gerçekleştirildiği İddiası
Adı açıklanmayan bir güvenlik kaynağı, ilk değerlendirmelerin saldırının Rusya tarafından gerçekleştirildiğine işaret ettiğini öne sürdü. Saldırıyı şu ana kadar üstlenen olmadı. Rusya'dan da olayla ilgili herhangi bir açıklama gelmedi.
Denizcilik kaynakları, NATO üyesi Bulgaristan'ın deniz yetki alanında yaşanan saldırının bu türden bilinen ilk saldırı olduğunu belirtti.
Bir Gün Önce Türk Şirketine Ait Gemi Batmıştı
Bulgaristan açıklarındaki saldırılardan bir gün önce, 5 Ekim'de Romanya'nın münhasır ekonomik bölgesinde bir Türk şirketine ait tahıl gemisi İHA saldırısının ardından batmıştı. MG Shipping'e ait, Saint Kitts ve Nevis bayraklı Royad Mammadov isimli gemi, Ukrayna'nın İzmail Limanı'ndan İtalya'nın Ravenna Limanı'na mısır taşıyordu.
Gemideki iki denizci hayatını kaybetmiş, 11 denizci kurtarılmıştı. Mürettebatında Azerbaycan ve Hindistan vatandaşlarının bulunduğu belirtilen gemide yaralanan üç denizci, helikopterle Köstence'deki hastaneye kaldırılmıştı.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Romanya açıklarındaki saldırının Rusya tarafından düzenlendiğini iddia etmiş ve olayı “Tarafsız sularda, mısır taşıyan ve Türkiye'ye ait sivil bir gemiye iki Rus İHA'sıyla korkunç bir saldırı” sözleriyle değerlendirmişti. Romanya makamları ise yangının nedenine ilişkin açıklama yapmamıştı. Türkiye, Karadeniz'de güvenli seyrüseferin tüm taraflar için sağlanması gerektiğini vurgulamıştı.