Küresel piyasalar, petrol fiyatlarının yükselişini sürdürmesi ve tahvil piyasalarında devam eden satış baskısının etkisiyle negatif bir seyir izliyor. ABD ile İran arasındaki gerilim enerji fiyatlarında oynaklığı artırırken, olası enflasyonist baskıların ABD Merkez Bankasını (Fed) daha fazla faiz artırımına yöneltebileceği endişesi hisse senedi ve tahvil piyasalarında satışları beraberinde getiriyor.
ABD-İran hattında kısa vadede uzlaşma ihtimalinin zayıflaması, enerji fiyatlarını küresel risk iştahının merkezine yeniden taşıdı. Arabulucuların İran ve ABD ile olası bir anlaşma üzerinde çalışmalarını sürdürdüğü, Hürmüz Boğazı’nda deniz trafiğinin yeniden açılmasını hedefleyen dolaylı müzakerelerin başlamasının beklendiği bildirildi.
Associated Press’in (AP) üç yetkiliye dayandırdığı habere göre, dünyanın kritik su yollarından birinde güvenli deniz taşımacılığını sağlamaya yönelik çok sayıda girişim sonuçsuz kalırken, savaşın sekizinci ayına girdiği dönemde taraflar arasında perde arkası temaslar devam ediyor. Axios’un ABD’li yetkililere dayandırdığı haberde ise ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran’ın nükleer programına ilişkin somut adımlar atması karşılığında dondurulan İran varlıklarını serbest bırakmaya ve ekonomik yaptırımları hafifletmeye istekli olduğu belirtildi.
Trump, dün Beyaz Saray’da basın mensuplarına yaptığı açıklamada İran ile savaşın yakında sona ereceğini söyledi. Analistler ise jeopolitik risklerin bir süre daha piyasaların gündeminde kalacağı değerlendirmesinde bulundu.
Petrol Ve Tahvil Faizleri Yükseliyor
Diplomatik görüşmelerde ilerleme sağlanamamasının ardından kasım vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 2,2 artışla 107,6 dolardan işlem görüyor. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi, dün yüzde 5,27 ile 19 yılın en yüksek seviyesini görmesinin ardından bugün yüzde 5,26’da dengelendi.
ABD ekonomisinin dirençli görünümünü koruması ve enflasyonist baskıların sürmesi, Fed’in faiz artırımlarına devam edeceği yönündeki beklentileri güçlendirdi. ABD’nin 2 yıllık tahvil faizi bu ay 60 baz puanın üzerinde yükselerek yüzde 5 seviyesine yaklaştı. Analistler, tahvil faizlerinin hisse senetlerinden şirket borçlanmalarına ve konut kredilerine kadar çok sayıda finansal varlığın fiyatlamasında önemli bir referans olduğunu belirtiyor.
Yüksek petrol fiyatları, hazine tahvil getirileri ve Fed’in faiz artırımlarını sürdüreceği beklentisiyle dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 101,3 seviyesinde bulunuyor. Altının ons fiyatı da yüzde 0,3 yükselişle 4 bin 128 dolardan işlem görüyor.
Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook, gelecekteki faiz ayarlamalarının sayısı ve büyüklüğünün ekonominin politika hamlelerine vereceği tepkiye, ayrıca gelecek aylarda açıklanacak enflasyon ve istihdam verilerine göre şekilleneceğini söyledi.
New York Ve Avrupa Borsalarında Satışlar
New York borsasında Dow Jones endeksi yüzde 0,67, S&P 500 endeksi yüzde 0,77 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,92 geriledi. ABD’li çip üreticisi Nvidia’nın hisse geri alım programına 150 milyar dolarlık ek yetki vermesiyle toplam tutar 235 milyar dolara yükselirken, şirket hisseleri yüzde 1,7 değer kazandı. AMD’nin yapay zeka modeli ve araştırma laboratuvarı World Labs’i yaklaşık 8,2 milyar dolarlık anlaşmayla satın almak üzere mutabakata vardığını açıklamasına rağmen şirket hisseleri yüzde 3,6 düştü.
Avrupa borsalarında da ABD ile İran arasında yakın zamanda ateşkes sağlanacağına ilişkin beklentilerin zayıflamasıyla satış ağırlıklı seyir izlendi. Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde, Avro Bölgesi’nde yükselen uzun vadeli tahvil faizlerinin ekonomik büyümeyi yavaşlatacağını söyledi. Fransa’da CAC 40 yatay kalırken, Almanya’da DAX 40 yüzde 0,13, İtalya’da FTSE MIB yüzde 0,21 ve İngiltere’de FTSE 100 yüzde 0,1 geriledi.
Asya Ve Borsa İstanbul’da Son Durum
Asya piyasalarında Çin hariç negatif görünüm öne çıktı. Yükselen faizlerin teknoloji şirketlerinin borçlanma maliyetlerini artıracağı endişesi satış baskısını güçlendirdi. Avustralya Merkez Bankası politika faizini 25 baz puan artırarak yüzde 4,60’a çıkardı. Kapanışa yakın Nikkei 225 yüzde 1,3, Kospi yüzde 0,9 ve Hang Seng yüzde 0,6 gerilerken, Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,1 yükseldi.
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi günü yüzde 2,38 düşüşle 12.592,76 puandan tamamladı. Dolar/TL 48,9759’dan kapanırken, bankalararası piyasanın açılışında 48,9969’dan işlem gördü. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, fon soruşturmasına ilişkin finansal sisteme yayılan herhangi bir risk bulunmadığını belirterek, piyasa bozucu eylemlerde bulunanların hukuk önünde hesap vereceğini söyledi. Erdoğan, kapatılan fonların tasfiye sürecinin titizlikle yürütüldüğünü ve ekonomi kurmaylarıyla görüşeceğini bildirdi.
Analistler, yurt içinde ekonomik güven endeksinin; yurt dışında ise Avro Bölgesi ekonomik güven ve tüketici güven endeksleri ile ABD’de JOLTS açık iş sayısının izleneceğini belirtti. BIST 100 için 12.500 ve 12.400 puan destek, 12.700 ve 12.800 puan direnç olarak öne çıkıyor.